Plan BIOZ na budowie

Wraz z nadejściem maja, sezon budowlany rusza pełną parą. Na place budów wjeżdża ciężki sprzęt, a wraz z nim rośnie ryzyko poważnych wypadków. To również czas, w którym inspektorzy nadzoru budowlanego (PINB) oraz Państwowej Inspekcji Pracy (PIP) rozpoczynają wzmożone kontrole. Jednym z pierwszych dokumentów, o które poprosi kontroler, jest dokumentacja dotycząca bezpieczeństwa. Wielu inwestorów i wykonawców wciąż ma jednak wątpliwości – czy na naszej inwestycji plan BIOZ na budowie jest w ogóle wymagany? Sprawdźmy, co na ten temat mówią polskie przepisy i kiedy brak „papieru” może skutkować natychmiastowym wstrzymaniem robót.

Spis treści

• 1. Czym dokładnie jest ten dokument?
• 2. Kiedy przepisy bezwzględnie nakazują jego sporządzenie?
• 3. Kto odpowiada za opracowanie dokumentacji?
• 4. Kary za brak dokumentacji podczas kontroli
• 5. Zleć to ekspertom i śpij spokojnie

1. Czym dokładnie jest ten dokument?

Skrót BIOZ rozwija się jako Bezpieczeństwo i Ochrona Zdrowia. Dokument ten to swoista „mapa drogowa” bezpieczeństwa dla konkretnej, specyficznej inwestycji budowlanej. W przeciwieństwie do standardowej instrukcji BHP, plan bioz na budowie uwzględnia realne warunki panujące w danym miejscu: ukształtowanie terenu, kolizje z istniejącymi instalacjami (np. gazociągami) czy nakładanie się na siebie prac różnych podwykonawców w jednym czasie.

Jego głównym celem jest przewidzenie zagrożeń i zaplanowanie działań profilaktycznych jeszcze zanim przysłowiowa „pierwsza łopata” zostanie wbita w ziemię. Zgodnie z przepisami, dokument ten składa się z części opisowej oraz rysunkowej (planu zagospodarowania placu budowy).

2. Kiedy przepisy bezwzględnie nakazują jego sporządzenie?

Nie każda inwestycja wymaga tworzenia tak obszernej dokumentacji (np. budowa małego domku jednorodzinnego metodą gospodarczą często jest z tego zwolniona). Prawo budowlane określa trzy główne kryteria. Wystarczy, że inwestycja spełnia tylko jedno z nich, aby plan bioz na budowie stał się obowiązkiem:

1. Czas trwania i liczba osób: Przewidywane roboty budowlane mają trwać dłużej niż 30 dni roboczych, a jednocześnie będzie przy nich zatrudnionych co najmniej 20 pracowników.
2. Pracochłonność: Przewidywany zakres robót budowlanych przekracza 500 osobodni (nawet jeśli praca trwa krótko, ale realizuje ją ogromna ekipa).
3. Rodzaj wykonywanych robót (najczęstszy powód!): Jeśli w trakcie budowy wykonywany jest chociaż jeden rodzaj robót, których charakter stwarza szczególnie wysokie ryzyko dla ludzi. Obejmuje to m.in.:
   • wykopy o głębokości powyżej 1,5 metra,
   • prace na wysokości powyżej 5 metrów,
   • roboty z użyciem dźwigów i żurawi,
   • prace przy użyciu materiałów wybuchowych,
   • roboty w pobliżu linii wysokiego napięcia.

Szczegółowy wykaz robót o podwyższonym ryzyku znajdziesz w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 23 czerwca 2003 r. Pełne teksty ustaw dostępne są w Internetowym Systemie Aktów Prawnych (ISAP) (link DoFollow).

3. Kto odpowiada za opracowanie dokumentacji?

To bardzo ważne rozróżnienie. Obowiązek zapewnienia sporządzenia planu spoczywa na Inwestorze (to on musi powiadomić projektanta o takim wymogu). Natomiast fizyczne sporządzenie dokumentu przed rozpoczęciem prac to prawny obowiązek Kierownika Budowy.

Oczywiście, kierownik budowy to zazwyczaj inżynier z mnóstwem technicznych spraw na głowie. Dlatego w praktyce stworzenie tego obszernego dokumentu zleca się zewnętrznym specjalistom ds. BHP, którzy współpracują z kierownikiem. Należy pamiętać, że każdy rzetelny plan bioz na budowie musi zostać podpisany przez kierownika budowy – to on bierze za niego ostateczną odpowiedzialność.

4. Kary za brak dokumentacji podczas kontroli

Brak tego dokumentu na placu budowy (jeśli był on prawnie wymagany) to nie jest drobne uchybienie. Inspektor Nadzoru Budowlanego lub inspektor PIP potraktują to jako rażące naruszenie przepisów prawa budowlanego. Skutki?

Mandaty karne to tylko początek (mogą sięgać kilku tysięcy złotych dla kierownika). Najbardziej dotkliwą konsekwencją finansową dla inwestora i generalnego wykonawcy jest natychmiastowe wstrzymanie robót budowlanych. Przestoje maszyn, żurawi i kilkudziesięciu pracowników czekających, aż ktoś na szybko przygotuje odpowiedni plan bioz na budowie, to straty liczone w dziesiątkach tysięcy złotych dziennie. Ponadto, w przypadku wypadku śmiertelnego, brak planu to koronny dowód dla prokuratora na zaniedbania w organizacji pracy.

5. Zleć to ekspertom i śpij spokojnie

Tworzenie dokumentacji Bezpieczeństwa i Ochrony Zdrowia od podstaw to żmudny proces wymagający znajomości setek norm technicznych i aktualnych Dzienników Ustaw. Kopiowanie szablonów z internetu mija się z celem, ponieważ każdy plac budowy ma swoją unikalną specyfikę i zagrożenia. Nie ryzykuj wstrzymania prac przez urzędy.

W ProCentrumBHP zajmujemy się profesjonalnym przygotowaniem kompletnej dokumentacji dla inwestycji budowlanych. Skontaktuj się z nami, prześlij informacje o swojej inwestycji, a my zajmiemy się formalnościami, odciążając Twojego kierownika budowy.